Aktualności

Synergia projektów LivingSoiLL, ISLANDR i NBSOIL
W dniu 11 marca 2026r. w Puławach odbyło się spotkanie poświęcone synergii projektów: LivingSoiLL, ISLANDR oraz NBSOIL, realizowanych w ramach europejskiej Misji Gleba. W spotkaniu wzięli udział pracownicy Zakładu Gleboznawstwa i Analiz Środowiskowych (dr hab. Grzegorz Siebielec, dr inż. Aleksandra Konopińska-Mamej,dr Dominika Gmur oraz mgr Karolina Świątek) oraz przedstawiciele Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie (prof. dr hab. inż. Józef Chojnicki oraz dr hab. Jerzy Jonczak. Spotkanie dało możliwość omówienia wspólnych działań, wymiany doświadczeń oraz identyfikacji obszarów, w których współpraca może przynieść największe korzyści dla ochrony i regeneracji gleb. W pierwszej części spotkania została przedstawiona działalność zakładu Gleboznawstwa i Analiz Środowiskowych IUNG-PIB, a także realizacja projektów ISLANDR oraz NBSOIL. W odniesieniu do projektu ISLANDR https://islandr-project.eu/ omówione zostały założenia projektu, który koncentruje się na opracowywaniu strategii remediacji terenów zdegradowanych. Podkreślono, że projekt wnosi do współpracy unikalne doświadczenia w zakresie nisko kosztowych metod remediacji gleb oraz przedstawiono materiał badawczy z siedmiu europejskich obszarów testowych. ISLANDR działa na styku nauki, administracji i przemysłu, co czyni go ważnym partnerem w kontekście praktycznego wdrażania rozwiązań poprawiających stan gleb. Następnie zaprezentowano projekt NBSOIL https://nbsoil.eu/, którego głównym celem jest podnoszenie świadomości i wiedzy o glebie poprzez upowszechnianie rozwiązań opartych na naturze w zarządzaniu glebą. Głównym produktem projektu jest Akademia NBSOIL, innowacyjny program szkoleniowy dla doradców glebowych, wspomagany przez zestaw narzędzi cyfrowych, takich jak Soil Health Index Tool czy platformy GIS wykorzystywane do oceny stanu gleby. Osiągnięcia projektu NBSOIL stanowią pomost między wiedzą naukową a praktyką. Kolejnym punktem spotkania było przedstawienie europejskiego projektu LivingSoiLL https://livingsoill.eu/, realizowanego przez SGGW. Projekt ten tworzy w Polsce tzw. Żywe Laboratorium (Living Lab), znajdujące się na obszarze Grójca, gdzie została nawiązana współpraca z lokalnymi sadownikami i organizacjami rolniczymi, aby wspólnie opracowywać i testować innowacyjne rozwiązania poprawiające zdrowie gleb w sadach owocowych. Polski Living Lab jest miejscem, w którym nauka spotyka się z praktyką — rolnicy testują nowe metody regeneracji gleby, a naukowcy monitorują ich efekty. Podejmowane są działania mające na celu ograniczenie degradacji gleb, poprawą ich struktury, zwiększanie bioróżnorodności oraz wprowadzanie praktyk agroekologicznych. Najbardziej dynamiczną częścią spotkania była dyskusja dotycząca synergii między trzema projektami. Uczestnicy zgodnie podkreślali, że wszystkie inicjatywy łączy wspólna misja — poprawa zdrowia gleby w Europie oraz realizacja celów Misji UE „A Soil Deal for Europe”. Zwrócono uwagę, że projekty wzajemnie się uzupełniają: ISLANDR wnosi wiedzę o remediacji terenów zdegradowanych, NBSOIL dostarcza narzędzi i zaplecza edukacyjnego, a LivingSoiLL oferuje praktyczne doświadczenia w zakresie upraw trwałych oraz szeroką sieć interesariuszy. Całość spotkania przebiegła w atmosferze konstruktywnej współpracy i gotowości do dalszej integracji działań.

PROJEKT INNO-MIK OFICJALNIE ZAKOŃCZONY
Projekt INNO-MIK oficjalnie dobiegł końca, a my z dumą cieszymy się z osiągnięć, które udało nam się wypracować. W dniu 16.03.2026r. otrzymaliśmy wiadomość, iż raport końcowy z realizacji projektu został oceniony, a projekt uznano za wykonany w całości. Projekt INNO-MIK tworzący innowacyjne technologie produkcji bionawozów sięgające do podstaw zrównoważonego rolnictwa i rozwiązań opartych na naturze – to 45 miesięcy intensywnych badań, wymiany wiedzy i drogi do ochrony potencjału naszych wyników. Dziękuję Wszystkim, którzy zaangażowali się w codzienne działania. Wykonaliśmy szereg prac laboratoryjnych w celu potwierdzenia najwyższej efektywności naszych bionawozów oraz optymalizacji ich składu. Wykonaliśmy szereg doświadczeń w celu oceny tworzonych prototypów bionawozów, pod kątem ich efektywności w warunkach zbliżonych do rzeczywistych i rzeczywistych. Wydaliśmy 6 artykułów naukowych (kolejne w przygotowaniu), w których dzielimy się naszą wiedzą na arenie krajowej i międzynarodowej. Wydaliśmy 7 artykułów branżowych, których celem było dotarcie do praktyki i otoczenia biznesowego. Złożyliśmy 3 zgłoszenia patentowe. Zaprezentowaliśmy projekt INNO-MIK na licznych konferencjach w kraju i za granicą (Japonia, USA, Grecja, Rumunia, Wielka Brytania, Belgia itp.) budując nową sieć kontaktów. Zorganizowaliśmy warsztaty, dla potencjalnych odbiorców naszej technologii. Nawiązaliśmy nowe współprace z jednostkami z otoczenia gospodarczego i naukowego, udokumentowane złożeniem nowych wniosków projektowych. Otrzymaliśmy I nagrodę w ogólnopolskim konkursie „Kobiety tworzą innowacje” w kategorii „Naukowczyni w produkcji roślinnej”. Jak to mówią: coś się kończy, coś zaczyna. Przed nami kolejne wyzwania!!! Wspólnie trzymamy kciuki za ich realizację i dalszy rozwój naszej technologii oraz nowe pomysły! Z wyrazami szacunkuKierownik projektuDr inż. Siebielec Sylwia

Informacja o stanie upraw z Rolniczych Zakładów Doświadczalnych IUNG-PIB za styczeń – luty 2026
RZD Baborówko. Średnia dobowa temperatura w styczniu wyniosła -3,3ºC i była o ponad 2,0ºC niższa od średniej wieloletniej. Była to najniższa odnotowana wartość od 2010 roku. Przebieg pogody w lutym był zbliżony do styczniowego, jednak średnia dobowa temperatura była wyższa i wyniosła -1,0ºC. Minimalne temperatury powietrza w styczniu i lutym osiągnęły odpowiednio -13,5ºC oraz -14,5ºC. W styczniu suma opadów, zarówno w postaci deszczu, jak i śniegu, była znacznie niższa od wartości przeciętnych, w lutym była do nich zbliżona. Istotna zmiana warunków pogodowych nastąpiła po 20 lutego, kiedy odnotowano wyraźne ocieplenie. Brak trwałej pokrywy śnieżnej lub jej jedynie okresowe występowanie, przy jednocześnie długo utrzymujących się niskich temperaturach, doprowadziły do zamarznięcia gruntu do głębokości kilkudziesięciu centymetrów. Wzrost temperatury powietrza po 20 lutego, opady deszczu w ilości około 13 mm oraz zamarznięta gleba przyczyniły się do powstawania miejscowych zastoisk wodnych. Stan przezimowania ozimin będzie można ocenić dopiero w marcu. RZD Błonie-Topola. Tegoroczna zima charakteryzowała się niskimi temperaturami powietrza, które w styczniu często spadały do poziomu około -20,0°C. Podobne warunki pogodowe utrzymywały się również w lutym. Niskim temperaturom towarzyszył niestety brak trwałej okrywy śnieżnej na polach. Mimo to pszenica ozima przezimowała w dobrym stanie. Miesiące zimowe cechowały się stosunkowo dużą ilością opadów, zarówno w postaci śniegu, jak i deszczu, dzięki czemu nowy sezon wegetacyjny rozpoczyna się przy dość wysokiej zawartości wody w glebie. W lutym wykonano nawożenie pszenicy ozimej nawozami potasowymi oraz zastosowano siarkę i magnez. W okresie zimowym prowadzono również sprzedaż zapasów magazynowych, głównie pszenicy i kukurydzy. Rozpoczęto także procedury zakupu środków ochrony roślin na bieżący rok gospodarczy. Zima była również czasem przeznaczonym na naprawy i konserwację sprzętu rolniczego oraz przygotowanie gospodarstwa do zbliżającego się sezonu wiosennego. RZD Borusowa. Początek roku, czyli styczeń i luty, to tradycyjnie okres przeznaczony na bieżące remonty oraz naprawy maszyn i sprzętu rolniczego. Tegoroczna pogoda sprzyjała wykonywaniu tego typu prac. W pierwszych dniach stycznia występowały dodatnie temperatury, natomiast od 5 stycznia pojawiły się temperatury ujemne zarówno w dzień, jak i w nocy. Początkowo nie występowała pokrywa śnieżna, jednak pod koniec pierwszej dekady miesiąca ziemia została przykryta śniegiem. Temperatury spadały miejscami do kilkunastu stopni poniżej zera. Takie warunki pogodowe utrzymywały się niemal do drugiej dekady lutego. Pomimo niskich temperatur nocnych nie odnotowano negatywnego wpływu na stan przezimowania pszenicy ozimej oraz rzepaku, ponieważ pokrywa śnieżna chroniła rośliny przed wymarznięciem. Od początku drugiej dekady lutego zaczęły występować dodatnie temperatury, również w godzinach nocnych. W kolejnych dniach obserwowano zmienną pogodę – sporadycznie pojawiały się nocne przymrozki, natomiast w ciągu dnia przeważały temperatury dodatnie. W ostatnich dniach lutego pokrywa śnieżna całkowicie zanikła. Obecnie nie obserwuje się widocznych uszkodzeń w zasiewach RZD Grabów. Rok 2026 rozpoczął się typowo zimową aurą. Przez dłuższy czas utrzymywała się pokrywa śnieżna oraz niskie temperatury powietrza. Średnia temperatura w styczniu była niższa od średniej wieloletniej o ponad 2°C i wyniosła -5,6°C. Najniższą temperaturę minimalną odnotowano 19 stycznia – spadła ona do -25,8°C. Takie warunki pogodowe w gospodarstwie prowadzącym produkcję zwierzęcą powodują pewne utrudnienia. Zamarzają poidła z wodą, a przygotowanie pasz objętościowych dla bydła staje się bardziej pracochłonne. Mimo tych trudności najważniejszym zadaniem pracowników jest zapewnienie zwierzętom jak najlepszych warunków bytowych. W tym okresie Zakład pracuje w nieco zmniejszonym składzie, ponieważ część pracowników wykorzystuje zaległe urlopy lub pełni zastępstwa w oborze. Zima to także czas sprzedaży zapasów zgromadzonych w magazynach oraz zakupu nawozów, dodatków paszowych i materiału siewnego. Wykonywane są również niezbędne remonty i naprawy maszyn rolniczych, a także prowadzone są przygotowania do realizacji doświadczeń polowych. RZD Kępa Puławy. Styczeń i luty w Rolniczym Zakładzie Doświadczalnym Kępa to czas intensywnych przygotowań do nadchodzącego sezonu. W tym okresie przeprowadzono przeglądy techniczne, konserwację oraz niezbędne naprawy sprzętu i maszyn rolniczych. We wszystkich gospodarstwach trwały również prace porządkowe i remontowe. W gospodarstwie w Osinach zostały pobrane próby roślin energetycznych, a pozostałość doświadczenia została zlikwidowana. Z uwagi na długo utrzymujące się mrozy szczególną uwagę poświęcono zwierzętom. Intensywnej opieki wymagało zarówno bydło ras Angus i Highland, jak i pozostałe zwierzęta w gospodarstwie. Początek roku przyniósł także dobrą wiadomość – powiększyło się stado owiec rasy Barbados o dwa nowe osobniki. Pierwsze miesiące roku to również czas planowania i przygotowań do nadchodzącego sezonu wegetacyjnego. Analizowane są potrzeby upraw ozimych oraz planowanych upraw jarych, co wiąże się m.in. z przeprowadzeniem przetargów na nawozy oraz środki ochrony roślin. RZD Werbkowice. W miesiącach styczniu i lutym w zakładzie prowadzono prace naprawcze oraz konserwacyjne sprzętu. W styczniu dokonano również rozliczenia wydajności stada krów za 2025 rok. Uzyskana średnia wydajność wyniosła 8700 l mleka od sztuki. W tym czasie rozpoczęto także przygotowanie materiału siewnego roślin jarych. Obsługa zwierząt odbywała się w trudnych warunkach pogodowych. Bardzo niskie temperatury powodowały problemy z dostępem do wody oraz zwiększały zapotrzebowanie zwierząt na energię. Niekorzystne warunki termiczne miały również wyraźny wpływ na obniżenie wydajności krów. RZD Wielichowo. Pierwsze dwa miesiące zimy w 2026 roku charakteryzowały się ujemnymi temperaturami oraz długotrwałymi, mroźnymi wiatrami. Zboża ozime zostały w znacznym stopniu osłabione, głównie z powodu braku okrywy śnieżnej, która mogłaby chronić rośliny przed działaniem niskich temperatur. Pod koniec lutego w ciągu dnia występowały temperatury dodatnie, natomiast nocą pojawiały się przymrozki, które dodatkowo przyczyniały się do przesuszania gleby. Ogólnie oba miesiące cechowały się bardzo niską sumą opadów atmosferycznych. W wyniku utrzymujących się mrozów grunt przemarzł na głębokość około 45–50 cm. W tym okresie część pracowników przebywała na urlopach, a po ich zakończeniu wykonywano prace konserwacyjne oraz naprawcze sprzętu rolniczego. W lutym częściowo sprzedano również zboże zgromadzone w magazynach. Na obecnym etapie trudno jest jeszcze jednoznacznie ocenić stan przezimowania zbóż ozimych. RZD Wierzbno. Styczeń i luty, podobnie jak w większości regionów Polski, charakteryzowały się bardzo niskimi temperaturami oraz utrzymującą się pokrywą śnieżną. Do chwili obecnej nie odnotowano szkód spowodowanych przez mróz w uprawach zbóż, natomiast widoczne są skutki zimy w uprawach rzepaku, gdzie obserwuje się największe oznaki uszkodzeń. Aktualnie prowadzone są przygotowania do wiosennych prac polowych, w tym do orek oraz siewu owsa. RZD Żelisławki. Miesiące styczeń i luty przyniosły w RZD Żelisławki typowo zimową aurę. Temperatury spadały nawet do -26°C, jednak pokrywa śnieżna na polach utrzymywała się aż do końca lutego, co sprzyjało ochronie roślin przed silnymi mrozami. Na obecnym

Monitoring Suszy Rolniczej 2026 – badamy wpływ zimowej okrywy roślinnej na glebę i stosunki wodne
26.02.2026 odwiedziliśmy pola gospodarstwa Rolniczego Zakładu Doświadczalnego IUNG-PIB Błonie-Topola (https://www.iung.pl/o-instytucie/struktura/rzd/blonie-topola/), by ocenić stan doświadczenia z zimową okrywą roślinną. W ramach projektu LCAgri (https://lcagri.iung.pl/pl/) od 2015 roku w gospodarstwie stopniowo wprowadzano uprawę bezorkową. Po zaprzestaniu produkcji zwierzęcej zdecydowano się również na zmianę systemu zmianowania i wprowadzenie międzyplonów, aby zrekompensować brak dopływu obornika do gleby i utrzymać jej żyzność. Prace nad oceną efektywności tych zmian rozpoczęliśmy w 2023 roku w ramach projektu Carbon Farming CE (https://www.interreg-central.eu/projects/carbon-farming-ce/). Badania te były następnie kontynuowane i rozwijane w kolejnych latach przez dr hab. Alicję Sułek w ramach działań Dotacji Celowej MRiRW 2025, stanowiąc obecnie ważny element prac prowadzonych w ramach Systemu Monitoringu Suszy. W bieżącym roku przejmujemy to doświadczenie do Systemu Monitoringu Suszy, gdzie będzie funkcjonowało jako pole referencyjne do badań terenowych do oceny bilansu wodnego gleby i akumulacji glebowej materii organicznej – będzie można ocenić efektywność stosowania poplonów i nawet zobaczyć to z satelity. Widoczna na zdjęciach sucha biomasa poplonu, będzie bezpośrednio przed siewem wymieszana z glebą to – według naszych badań – co najmniej 5 ton biomasy do zagospodarowania przez organizmy glebowe. Tego dnia udaliśmy się również do Bratoszewic, aby sprawdzić stan techniczny po zimie naszej sieciowej stacji meteorologicznej. Ta stacja to efekt wieloletniej i owocnej współpracy IUNG z Ośrodkiem Doradztwa Rolniczego. Poniżej przedstawiamy kilka widoków z pól Ośrodka Doradztwa Rolniczego w Bratoszewicach.

Monitoring Suszy Rolniczej 2026 – Pierwszy wiosenny serwis stacji meteorologicznej – rozpoczęcie sezonu serwisowego 2026
🌿24 lutego rozpoczęliśmy wiosenny przegląd sieci stacji meteorologicznych Instytutu Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa – PIB. Byliśmy w Rolniczym Zakładzie Doświadczalnym w Osinach gdzie mamy kilka systemów pomiarowych. 1. Kontrola sond wilgotności gleby pozostawionych na zimę Serwis rozpoczęliśmy od kontroli sond wilgotności gleby na doświadczeniu z systemami agroleśnym. Sprawdziliśmy stan czujników, okablowania i zrobiliśmy gruntowne mycie. Okazało się ze osłony i mocowania akumulatorów nie wytrzymały mrozów trzeba było zastosować kosmiczne narzędzie – opaskę zaciskową czyli „trytykę” 🪐 2. Serwis stacji meteo Następnie wykonaliśmy serwis deszczomierzy na naszej standardowej stacji meteorologicznej – wyczyściliśmy i skontrolowaliśmy elementy osłon radiacyjnych oraz deszczomierze. 🌦️ 3. Kontrola wieży pomiarowej oceny parowania Sprawdziliśmy również nasze wieże pomiarową służącą do szacowania parowania rzeczywistego (ewapotranspiracji) na polu z okrywa glebową i bez oraz skontrolowaliśmy sondy wilgotności gleby zainstalowane obok 💧🌱 4. Obserwacje terenowe Po drodze sprawdziliśmy, jak spływa woda w lokalnym cieku – tak w nawiązaniu do projektu AQUAGRI-KNOW który realizujemy (https://aquagri-know.eu) oraz oceniliśmy stan upraw. Okazało się, że zwierzyna dzika urządziła sobie pastwisko na samosiewach rzepaku, pozostawiając sporą ilość nawozu organicznego na glebie 🌾 Na koniec odwiedziliśmy również naszych nowych mieszkańców w Zagrodzie – owce Barbadosa! 🐑 ☀️🌱 Sezon serwisowy w sieci stacji meteorologicznych monitoringu suszy 2026 został oficjalnie rozpoczęty! Teraz pozostaje liczyć na stabilną pracę aparatury oraz że wody dla rolnictwa nie zabraknie; po tej od lat nie notowanej śnieżnej zimie 2025/2026 💪📊 # System Monitoringu Suszy Rolniczej # rolnictwo, #Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi; #Centrum Doradztwa Rolniczego #agrometerologia; #suszarolnicza; #drought monitoring; #MonitoringSuszyIUNG; # Komisja Agrometeorologii i Klimatologii Stosowanej PAN #AQUAGRI-KNOW #Clim4Cast, ; #AKIS

Seminarium naukowe na temat możliwości przetwarzania biomasy chmielu – 24.02.2026 r.
W ramach współpracy Zakładu Biotechnologii i Hodowli Roślin IUNG-PIB ze Słoweńskim Instytutem Chmielarstwa i Piwowarstwa zorganizowano seminarium naukowe w formie on-line, w czasie którego dr Barbara Čech zaprezentowała wyniki realizacji projektu EU LIFE BioTHOP. Celem projektu było opracowanie rozwiązań umożliwiających wykorzystanie biomasy chmielu pozostającej po zerwaniu szyszek, która jest zazwyczaj traktowana jako materiał odpadowy. Materiał ten, oprócz pędów i liści chmielu, zawiera również sznurek polipropylenowy wykorzystywany jako przewodnik roślin na plantacjach chmielu. Obecność polipropylenu ogranicza możliwość wykorzystania biomasy chmielu, np. do produkcji kompostu, ze względu na długi proces rozkładu tego związku oraz zanieczyszczenie środowiska. W ramach projektu opracowano innowacyjny sznurek przewodnikowy nie zawierający polipropylenu. Umożliwiło to wykorzystanie biomasy chmielu pozostającej po zbiorze szyszek do wytwarzania pełnowartościowego i bezpiecznego dla środowiska kompostu, a także do produkcji biodegradowalnych opakowań i doniczek. Innowacyjne rozwiązania opracowane w ramach projektu pozwalają na wdrożenie gospodarki o obiegu zamkniętym w uprawie chmielu.

X Ogólnopolskie sympozjum mikrobiologiczne „Metagenomy różnych środowisk”
Mamy zaszczyt zaprosić Państwa na jubileuszowe X. OGÓLNOPOLSKIE SYMPOZJUM MIKROBIOLOGICZNE „METAGENOMY RÓŻNYCH ŚRODOWISK” organizowane w dniach 29 – 30 czerwca 2026 roku w Instytucie Biologii Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie. Sympozjum otrzymało dofinansowanie ze środków budżetu państwa w ramach programuMinistra Nauki i Szkolnictwa Wyższego pod nazwą „Wektory Nauki” nr projektu WNK/SP/0336/2025/01kwota dofinansowania 138 600,00 zł, całkowita wartość projektu 216 600,00 zł. Informacje o Sympozjum zostały zawarte w załączonym Komunikacie nr I:KOMUNIKAT I Pytania prosimy kierować na adres metagenomy2026@sggw.edu.pl

Obchody Światowego Dnia Roślin Strączkowych w IUNG-PIB
Corocznie 10 lutego obchodzimy Światowy Dzień Roślin Strączkowych (World Pulses Day), ustanowiony przez Zgromadzenie Ogólne ONZ z inicjatywy FAO. Z tej okazji Dział Komunikacji Nauki zainicjował w naszym Instytucie wyjątkowe spotkanie, podczas którego dr Jolanta Bojarszczuk z Zakładu Uprawy Roślin i Jakości Plonu przybliżyła fascynujący świat tych roślin.