RZD Baborówko. Suma opadów we wrześniu wyniosła około 31 mm, przy czym największe opady zarejestrowano w dwóch pierwszych dekadach miesiąca. Przebieg warunków pogodowych sprzyjał równomiernym wschodom rzepaku ozimego. Po osiągnięciu przez rośliny fazy kilku liści wykonane zostały zabiegi środkami ochrony roślin: herbicydami, insektycydami oraz regulatorem wzrostu. Warunki pogodowe, a w szczególności dość wysokie jak na wrzesień temperatury powietrza pozytywnie wpłynęły na wegetację rzepaku, a także na dojrzewanie kukurydzy na ziarno. Do końca września wilgotność ziarna wynosiła znacznie powyżej 30 % ale wyraźnie spadała z tygodnia na tydzień. Należy sądzić, że zbiór kukurydzy zacznie się w połowie października czyli o kilka tygodni wcześniej niż w roku 2025.
RZD Błonie-Topola. Wrzesień charakteryzował się stosunkowo korzystnymi warunkami pogodowymi, sprzyjającymi prowadzeniu prac polowych oraz realizacji podstawowych zabiegów agrotechnicznych związanych z przygotowaniem stanowisk pod uprawy ozime. Miesięczna suma opadów atmosferycznych wyniosła 38,3 mm, natomiast maksymalna temperatura powietrza odnotowana w tym okresie osiągnęła 27°C.
Przebieg warunków atmosferycznych umożliwił sprawną organizację i terminową realizację prac polowych. Odpowiednia wilgotność gleby w okresie wykonywania zabiegów pozwalała na właściwe przygotowanie stanowisk oraz przeprowadzenie siewów zbóż ozimych.
Wrzesień jest tradycyjnie okresem rozpoczęcia jesiennych prac związanych z zakładaniem plantacji zbóż ozimych. W RZD Błonie-Topola siewy rozpoczęto 23 września. Korzystne warunki pogodowe pozwoliły na sprawne przeprowadzenie prac, zgodnie z przyjętym harmonogramem agrotechnicznym.
We wrześniu kontynuowano również przygotowania do zbioru pozostałych na polach Zakładu upraw. Do zakończenia zbiorów pozostają buraki cukrowe oraz kukurydza uprawiana na ziarno. Po zakończeniu zbioru buraków cukrowych i kukurydzy stanowiska będą sukcesywnie przygotowywane pod zasiew pszenicy ozimej.
RZD Borusowa. Pierwsza dekada września charakteryzowała się wysokimi temperaturami powietrza oraz niemal całkowitym brakiem znaczących opadów deszczu. Wierzchnia warstwa gleby uległa przesuszeniu, co przyczyniło się do słabszych i zróżnicowanych wschodów rzepaku ozimego, które przeciągnęły się w czasie. Dopiero w drugiej dekadzie miesiąca wystąpiły znaczące opady deszczu, które korzystnie wpłynęły na stan zasiewów rzepaku. Opady oraz utrzymujące się wysokie temperatury sprzyjały również wzrostowi buraków cukrowych. Jednocześnie warunki te wpłynęły na rozwój chorób w uprawie buraków, dlatego wykonano zabieg fungicydowy aby zapobiec dużemu nasileniu chwościka burakowego.
Początkiem września wykonano talerzowanie ścierni na polach gdzie nie była wykonana podorywka. Druga połowa miesiąca to czas prac związanych z przygotowaniem pól pod zasiew pszenicy ozimej. Obejmowały one wysiew nawozów wieloskładnikowych oraz orkę siewną. W ten sposób przygotowano 90 ha pod pszenicę ozimą. Większość materiału potrzebnego do siewu pochodziła z własnej produkcji, część została zakupiona na odnowienie. Przed siewem ziarno pszenicy zostało zaprawione. Siew pszenicy rozpoczęto 28 września. Sprzyjające warunki pogodowe umożliwiły sprawne przeprowadzenie prac siewnych. Z końcem września wykonano oprysk rzepaku przeciw chwastom jednoliściennym oraz szkodnikom.
RZD Grabów. We wrześniu wykonany został zbiór kukurydzy na kiszonkę. Zebrano około 550 ton zielonki z 13 hektarów. Koszenie i transport do pryzmy wykonała firma zewnętrzna. Natomiast rozłożenie i ugniatanie pociętych roślin wykonywali pracownicy Zakładu przy użyciu dostępnego sprzętu. Niestety z racji występującej w tym roku suszy plon zielonej masy kukurydzy nie był zbyt wysoki. Przeciętnie wyniósł 41 – 43 t/ha. Po zbiorze kukurydzy rozpoczęto przygotowanie pól do siewu ozimin, których w tym roku zostanie wysiane łącznie z doświadczeniami około 80 ha. Po wykonaniu orki siewnej na większości pól przeznaczonych pod siew ozimin rozsiane zostały nawozy fosforowe i potasowe, a z III dekadą września przystąpiono do siewu zbóż. W pierwszej kolejności zostało wysiane pszenżyto, następnie jęczmień ozimy i część pszenicy ozimej. We wrześniu rozpoczęta została termomodernizacja budynku pracowni działu doświadczalnego. Jest to drugi etap prac remontowych mających na celu poprawę wizerunku Zakładu oraz jakości prowadzonych spotkań i konferencji dla doradców i rolników w ramach współpracy z CDR w Radomiu. Z początkiem września Zakład w Grabowie wzbogacił się o nowy ciągnik rolniczy i nowoczesne maszyny do prowadzenia badań z zakresu rolnictwa 4.0. Badania będą prowadzone w ramach zawartej współpracy pomiędzy IUNG-PIB w Puławach a CDR w Brwinowie, Oddział w Radomiu. W ramach zawartego konsorcjum CDR Oddział w Radomiu wnosi maszyny i urządzenia rolnicze, a Instytut oddaje do dyspozycji bazę magazynowo – garażową oraz wydzielone pola znajdujące się w Rolniczym Zakładzie Doświadczalnym w Grabowie.
RZD Kępa Puławy. We wrześniu prowadzono prace związane z końcowym etapem zbioru chmielu oraz przygotowaniem plantacji do okresu jesienno-zimowego. Wykonywano zbiór szyszek chmielowych, transport zebranych plonów oraz ich suszenie i przygotowanie do magazynowania. Po zakończeniu zbiorów przeprowadzano porządkowanie plantacji i kontrolę stanu technicznego konstrukcji podporowych. We wrześniu wykonywano również prace związane z przygotowaniem stanowisk pod zasiewy zbóż ozimych. Przeprowadzano uprawę gleby, w tym podorywkę, bronowanie lub inne zabiegi uprawowe, zależnie od stanu pól i warunków pogodowych. W miarę potrzeb stosowano nawożenie przedsiewne. Przygotowano również nasiona przeznaczone do zasiewu pól. 19 września zorganizowano piknik z okazji Powitania Jesieni oraz otwarcia sadów. W trakcie jego trwania można było skorzystać z możliwości samodzielnego zbioru jabłek oraz ziemniaków. Po raz kolejny piknik cieszył się dużym zainteresowaniem. W sadzie prowadzono zbiór dojrzałych owoców, w zależności od gatunku i odmiany. Zebrane plony sortowano, transportowano oraz przygotowywano do przechowywania lub sprzedaży. Usuwano opadłe i uszkodzone owoce, porządkowano teren między rzędami drzew oraz kontrolowano stan zdrowotny roślin. Prowadzono także prace związane z zakładaniem plantacji rzepaku ozimego oraz pielęgnacją młodych roślin. W zależności od terminu siewu wykonywano przygotowanie gleby, nawożenie przedsiewne i siew. Na wschodzących plantacjach kontrolowano obsadę roślin, równomierność wschodów oraz występowanie chwastów i szkodników. W razie uzasadnionej potrzeby wykonywano odpowiednie zabiegi ochronne, uwzględniając aktualne zalecenia i warunki pogodowe. Wschody rzepaku były utrudnione przez brak opadów w trakcie oraz po siewie. W ciągu miesiąca wykonywano bieżące prace porządkowe na terenie gospodarstwa. Sprawdzano stan techniczny maszyn i urządzeń rolniczych, przygotowywano sprzęt do kolejnych prac sezonowych oraz porządkowano miejsca składowania płodów rolnych i materiałów wykorzystywanych w produkcji. Prowadzono również bieżącą kontrolę stanu pól i upraw.
RZD Werbkowice. W miesiącu wrześniu w Zakładzie Doświadczalnym w Werbkowicach zakończono zbiór słomy. Pozostały stan upraw przedstawia się następująco:
Słonecznik
Rośliny słonecznika pozostawały nadal zielone, w związku z czym spodziewany jest późny termin zbioru. Przystąpienie do zbiorów będzie uzależnione od dalszego przebiegu warunków pogodowych oraz tempa dojrzewania roślin
Buraki cukrowe
Stan roślin należy ocenić jako dobry. W celu ograniczenia rozwoju chorób grzybowych wykonano zabiegi fungicydowe. Zbiór buraków cukrowych planowany jest na drugą połowę listopada.
Kukurydza
Układ pogodowy sprzyjał dojrzewaniu roślin. Pomimo postępującego procesu dojrzewania rośliny w znacznym stopniu były nadal zielone. Dalszy przebieg pogody będzie miał istotny wpływ na tempo dojrzewania oraz możliwość przeprowadzenia zbiorów w optymalnym terminie.
Ponadto w Zakładzie oprócz typowych prac polowych do końca września prowadzone było doświadczenie z wypasem owiec i bydła na stanowiskach z barszczem Sosnowskiego. Celem tego doświadczenia jest między innymi obserwacja wpływu wypasu zwierząt na tę roślinność. We wrześniu przystąpiono również do przygotowań związanych z organizacją corocznego spotkania z dyrektorami i głównymi księgowymi Rolniczych Zakładów Doświadczalnych IUNG-PIB planowanego w dn. 15-16.10.2026 r.
RZD Wielichowo. Wrzesień był miesiącem pogłębiającej się suszy. W ramach prac agrotechnicznych wykonano wapnowanie gleby na polach zgodnie z wynikami analiz gleby oraz wynikającymi z nich zaleceniami. Ze względu na wysokie ceny materiału siewnego zbóż na rynku podjęto decyzję o wykorzystaniu własnych zasobów produkcyjnych. Ziarno przeznaczone do siewu poddano czyszczeniu i zaprawianiu, przygotowując je do jesiennych prac siewnych. Następnie wykonano orki przygotowujące stanowiska pod uprawę zbóż ozimych, po czym przystąpiono do siewu jęczmienia i żyta ozimego. Prace w dużym stopniu utrudniała częsta awaria jednego ciągnika, co w znacznym stopniu zwalniało tempo pracy.
RZD Wierzbno. Wrzesień był okresem intensywnych prac polowych, związanych przede wszystkim z przygotowaniem stanowisk oraz realizacją zasiewów ozimin na sezon uprawowy 2026/2027. Prace prowadzono zgodnie z przyjętym harmonogramem agrotechnicznym. Wszystkie zaplanowane zasiewy wykonano w sprzyjających warunkach pogodowych, co umożliwiło sprawną realizację prac i terminowe zakończenie siewów. Dodatkowym korzystnym czynnikiem była odpowiednia wilgotność gleby, która stwarzała dobre warunki do kiełkowania nasion i powinna sprzyjać równomiernym wschodom roślin. Dalszy przebieg wschodów będzie jednak uzależniony od utrzymania odpowiednich warunków pogodowych oraz wilgotnościowych.
Struktura zasiewów na sezon 2026/2027
W analizowanym sezonie powierzchnia zasiewów poszczególnych upraw przedstawia się następująco:
Rodzaj uprawy Powierzchnia
Żyto 195 ha
Pszenżyto 34 ha
Owies 63 ha
Słonecznik 17 ha
Groch 11 ha
RZD Żelisławki. Wrzesień to w RZD Żelisławki okres intensywnych prac polowych. W pierwszej dekadzie miesiąca na plantacjach rzepaku wykonano zabiegi insektycydowe, a w fazie 3-4 liści zabiegi chwastobójcze oraz przeprowadzono regulację łanu połączoną ze zwalczaniem chorób rzepaku. Od 19 września rozpoczęto zasiewy zbóż ozimych. W terminach agrotechnicznych zasiano: 40 ha jęczmienia, 80 ha żyta i 25 ha pszenżyta. Od 25 września rozpoczęto siewy pszenicy ozimej i do końca miesiąca zasiano ją na powierzchni 100 ha. Reszta pszenicy ozimej, w ilości 120 ha, zostanie wysiana w pierwszej dekadzie października.
RZD Jastków. Wrzesień jak co roku, był w Spółce miesiącem prac związanych ze zbiorem chmielu. W pierwszych dniach przygotowywano urządzenia do pracy, czyli: zrywacze roślin chmielu, maszyny do zrywania szyszek, suszarnia i prasa. Zbiór chmielu rozpoczęto 7 września i prowadzono nieprzerwanie do 30 września. W tym czasie realizowano kolejne etapy procesu technologicznego, począwszy od zbioru roślin na plantacjach i ich transportu do stanowisk, na których oddzielano szyszki. Następnie szyszki poddawano sortowaniu i suszeniu, a po zakończeniu tego procesu odpowiedniemu nawilżaniu. Kolejne czynności obejmowały pakowanie gotowego suszu chmielowego oraz prace związane z jego magazynowaniem. Wszystkie etapy prac prowadzono równolegle, co pozwalało zachować ciągłość procesu technologicznego i zapewniało sprawną organizację zbioru.
Materiał przygotowany przez Dyrektorów RZD IUNG-PIB oraz mgr inż. Pawła Wolszczaka.
Opisy fotografii
Fot. 1. RZD Baborówko – dostawa nowego ciągnika (K. Kubsik)
Fot. 2. RZD Baborówko – kukurydza pod koniec września ( K. Kubsik)
Fot. 3. RZD Baborówko – zabiegi herbicydowe w rzepaku (K. Kubsik)
Fot. 4. RZD Błonie-Topola – rzepak ozimy (M. Wardziński)
Fot. 5. RZD Błonie-Topola – zabieg fungicydowy w rzepaku (M. Wardziński)
Fot. 6. RZD Błonie-Topola – siew pszenicy oz. (M. Wardziński)
Fot. 7. RZD Borusowa – Pole I, mieszanka poplonowa (M. Cegielski)
Fot. 8. RZD Borusowa – Pole II, buraki cukrowe (M. Cegielski)
Fot. 9. RZD Borusowa – Pole III, rzepak ozimy (M. Cegielski)
Fot. 10. RZD Borusowa – Pole V, siew pszenicy oz Absint (M. Cegielski)
Fot. 11. RZD Grabów – zbiór kukurydzy na kiszonkę (M. Sowiński)
Fot. 12. RZD Grabów – pryzmowanie kukurydzy (M. Sowiński)
Fot. 13. RZD Grabów – ugniatanie pryzmy (M. Sowiński)
Fot. 14. RZD Grabów – przykryte pryzmy (M. Sowiński)
Fot. 15. RZD Grabów – zbiór soi z poletek (M. Sowiński)
Fot. 16. RZD Grabów – siew odmian zbóż oz. w dośw. ekologicznym (M. Sowiński)
Fot. 17. RZD Grabów – siew pszenicy na polach produkcyjnych (M. Sowiński)
Fot. 18. RZD Grabów – maszyny do wykorzystania w badaniach Rolnictwo 4.0 (M. Sowińśki)
Fot. 19. RZD Grabów – maszyny do wykorzystania w badaniach rolnictwo 4.0 (M. Sowińśki)
Fot. 20. RZD Kępa – słonecznik w Osinach (K. Osiak)
Fot. 21. RZD Kępa – szkody wyrządzone przez ptactwo w słoneczniku, Sadłowice (K. Osiak)
Fot. 22. RZD Kępa – siew poletek doświadczalnych siewnikiem poletkowym (K. Osiak)
Fot. 23. RZD Kępa – zbiór kukurydzy na kiszonkę (K. Osiak)
Fot. 24. RZD Kępa – zbiór chmielu, Kępa (K. Osiak)
Fot. 25. RZD Kępa – odmiana Ligol- sad Kępa (K. Osiak)
Fot. 26. RZD Kępa – samozbiory ziemniaków (K. Osiak)
Fot. 27. RZD Kępa – owce – nowy członek owczej rodziny (K. Osiak)
Fot. 28. RZD Kępa – plac w trakcie „Powitania Jesieni” (K. Osiak)
Fot. 29. RZD Wielichowo – jęczmień ozimy, pole A3 (U. Koziołek)
Fot. 30. RZD Wielichowo – poplony ozime, pole A4 (U. Koziołek)
Fot. 31. RZD Wielichowo – susza, brak wchodów żyta, pole A3 (U. Koziołek)
Fot. 32. RZD JASTKÓW – zbiór chmielu (H. Hołaj)
Fot. 33. RZD JASTKÓW – kombajn do zbioru chmielu (H. Hołaj)
